Алманын адам организмине тийгизген пайдасы абдан чоң. Алма эң даамдуу жана арзан мөмөлөрдүн бири. Алманын адам үчүн пайдалуу касиеттерин ашыкча баалоо дээрлик мүмкүн эмес: бул витаминдердин жана микроэлементтердин чыныгы казынасы, алардын организмдеги балансы анын жашаруусуна өбөлгө түзөт жана күчтүү иммунитеттин негизи болуп саналат.
Алманын организмге пайдасы
Пайдалуу алманын курамында: суу — 80-90%; була — 0,6%; кант — 5-15%; каротин; пектин — 0,27%; крахмал — 0,9%; фолий жана органикалык кислоталар; витаминдер — A, B1, B2, B3, C, E, P, PP, K; микроэлементтер — натрий, фосфор, калий, күкүрт, жез, цинк, кальций, алюминий, фтор, хром, темир, магний, молибден, никель, бор, ванадий, марганец.
Алмадагы витаминдер
Алма ар бир адам үчүн пайдалуу — дени сак адамдарга да, ар кандай оорулардан жапа чеккендерге да. Жаңы терилген алма витаминдерге бай.
Алмада кандай витамин жана минералдар бар:
• Алманын курамындагы А витамини апельсинге караганда 50% көп — бул витамин суук тийүүдөн жана башка инфекциялардан сактайт жана көрүүнүн жакшы болушуна жардам берет.
• Башка жемиштерге караганда алмада G же В2 витамини көп. Ал «аппетит витамини» деп аталып, нормалдуу тамак сиңирүүнү жана өсүүнү камсыз кылат, нерв системасынын бүтүндүгүн сактайт.
• Витамин С — бир кычкыл алма витаминге болгон суткалык керектөөнүн төрттөн бир бөлүгүн түзөт; жугуштуу оорулардын, авитаминоздун жана аз кандуулуктун алдын алуу үчүн эң мыкты каражат, коллагендин синтезинде, кандын уюшун жөнгө салууда, кан тамырларды нормалдаштырууда ажырагыс элемент. С витамининин аркасында алма сезгенүүгө каршы таасирге ээ. Витамин С иммундук системага пайдалуу таасир этет, кан тамырлардын дубалдарын бекемдейт, алардын токсиндерди өткөргүчтүгүн азайтат, шишиктерди басат, узакка созулган оорудан кийин тез сакайып кетишине өбөлгө түзөт.
• Калий — бул микроэлемент жумшак диуретикалык болуп саналат. Ал дененин шишигин кетирүүгө жардам берет, суюктуктун курамын жөнгө салат жана бөйрөктүн ишин нормалдаштырат.
• Темир — аз кандуулукка эң жакшы даба. Анын үстүнө алманын курамындагы темирдин өзгөчө сапаты анын биологиялык жакшы сиңимдүүлүгү. Темирге бай алма өзгөчө балдар жана кош бойлуу аялдар үчүн пайдалуу.
• Фосфор — мээнин активдүүлүгүн эффективдүү стимулдайт жана уйкусуздукту жоюу үчүн зарыл элемент.
• Цинк — иммундук системаны чыңдоодо чоң жардамчы. Мындан тышкары, цинк арыктоого жардам берет.
• Пектиндер — организмге оор металл туздарына, уулуу жана радиоактивдүү заттарга (өзгөчө кооптуу өндүрүштө иштегендерге көрсөтүлгөн) каршылык көрсөтөт, ошондой эле боордон ашыкча холестеролду чыгарат.
• Йод — анын алмадагы өлчөмү башка жемиштерге караганда бир топ жогору (алмалар йод боюнча деңиз азыктарынан кийин экинчи орунда турат), калкан безинин ооруларына эң сонун профилактика.
• Магний туздары — атеросклероз коркунучун азайтат.
• Танниндер — заара таштоо, подагра үчүн жакшы профилактика.
• Фолий кислотасы — ачкачылык сезимин басаңдатат, ошондуктан алма орозо күндөрү абдан популярдуу жана пайдалуу.
• Органикалык кислоталар — алма, шарап, лимон: ичегидеги ачытуу процесстерине тоскоол болуп, метеоризмдин жана шишиктин алдын алат.
